<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<artykul wersja="1">
  <id>3044</id>
  <adres-url>https://ozimek.pl/50184-gmina-50184/3019-noty-historyczne/3044-szczedrzyk-3044.html</adres-url>
  <adres-xml>https://ozimek.pl/xml/artykul/3044</adres-xml>
  <naglowek>Szczedrzyk</naglowek>
  <jezyk>pl</jezyk>
  <streszczenie>(Scedricz 1300, Scedrzik 1400, Stedryk 1532, Zrzendrzink 1644, Hitlersee1936-1945, Szczedrzyk od 1945).

Źródło słów nazwy miejscowości można wiązać z imieniem lub przymiotnikiem szczodry. Jakkolwiek najstarsze wykopaliska archeologiczne potwierdzają ślady zamieszkiwania ludzi z początku naszej ery, ciągłość osadniczą należy raczej wiązać z wiekiem IX-XI. Najstarszy dokument pisany mówiący o płaceniu dziesięciny w postaci 30 dzbanów miodu na rzecz biskupa wrocławskiego, wymienia miejscowość w roku 1300. Pierwszym znanym z imienia mieszkańcem wsi, wymienianym w licznych dokumentach z lat 1385-1412, jest Wenceslaus de Sczedrzik, presbiter, substitutus vicarius dziekana kolegiaty w Opolu, a w końcu substitutus decanus.</streszczenie>
  <daty>
    <data-utworzenia>2012-06-14T13:37:11+02:00</data-utworzenia>
    <data-publikacji>2012-06-14T13:37:00+02:00</data-publikacji>
    <data-modyfikacji>2012-06-14T13:40:04+02:00</data-modyfikacji>
  </daty>
  <tresc>
    <html format="html"><![CDATA[<p style=\"text-align: justify;\">(Scedricz&nbsp;<strong>1300</strong>, Scedrzik&nbsp;<strong>1400</strong>, Stedryk&nbsp;<strong>1532</strong>, Zrzendrzink&nbsp;<strong>1644</strong>, Hitlersee1936-1945, Szczedrzyk od&nbsp;<strong>1945</strong>).</p>
<p style=\"text-align: justify;\">Źr&oacute;dło sł&oacute;w nazwy miejscowości można wiązać z imieniem lub przymiotnikiem szczodry. Jakkolwiek najstarsze wykopaliska archeologiczne potwierdzają ślady zamieszkiwania ludzi z początku naszej ery, ciągłość osadniczą należy raczej wiązać z wiekiem IX-XI. Najstarszy dokument pisany m&oacute;wiący o płaceniu dziesięciny w postaci 30 dzban&oacute;w miodu na rzecz biskupa wrocławskiego, wymienia miejscowość w roku 1300. Pierwszym znanym z imienia mieszkańcem wsi, wymienianym w licznych dokumentach z lat 1385-1412, jest Wenceslaus de Sczedrzik, presbiter, substitutus vicarius dziekana kolegiaty w Opolu, a w końcu substitutus decanus.<br /><br />Z najstarszych dokument&oacute;w dowiadujemy się też, że Szczedrzyk należał do d&oacute;br Księstwa Opolskiego, płacąc jednocześnie dziesięciny na rzecz biskup&oacute;w wrocławskich. Najstarszy dokument istnienia nie tylko kościoła, ale także parafii z proboszczem, pochodzi z roku 1447 i m&oacute;wi o płaceniu podatku kościelnego w postaci denara św. Piotra (świętopietrza).<br /><br />Bardziej szczeg&oacute;łowy opis miejscowości znajdujemy w Urbarzu d&oacute;br zamkowych Księstwa Opolskiego z roku 1566/67. Dowiadujemy się z niego, że mieszkańcy wsi ,wśr&oacute;d kt&oacute;rych 27 bartnik&oacute;w pobierało mi&oacute;d ze 1157 barci, byli ludzie wolni ale i niewolnicy. Zamieszkiwało ją 31 rodzin gospodarujących na 32 hubach ziemi. Napisano też o dw&oacute;ch istniejących młynach. W roku 1639 wzniesiono nowy , drewniany kości&oacute;ł pod wezwaniem św. Mikołaja w miejsce wcześniejszego spalonego, także drewnianego.<br /><br />Dokładny opis kościoła, wsi i jej mieszkańc&oacute;w oraz rozległej parafii sięgającej Biestrzynnika, Myśliny i Staniszcz z kościołem filialnym w Krasiejowie, znajdujemy w dokumentach wizytacji parafii z roku 1676. Wieś liczyła już 52 zagrody i 3 młyny, posiadała także własnego nauczyciela. W roku 1725 wieś zamieszkiwało 38 samodzielnych włościan  gbur&oacute;w. 6 lipca 1763 nastąpiła największa tragedia w historii miejscowości. W wyniku pożaru kt&oacute;ry ogarnął całą centralną część miejscowości spłonęło wiele dom&oacute;w, polebania i kości&oacute;ł. Spłonęły wszystkie dokumenty i księgi m&oacute;wiące o przeszłości wsi i parafii. Dopiero w 10 lat p&oacute;źniej, w roku 1773 proboszcz Maciej Bzdura przystąpił do odbudowy kościoła. Budowniczym drewnianej świątyni, kt&oacute;ra przetrwała następne ponad 120 lat był cieśla z Dębia Joseph Kihl. W roku 1839 wieś liczyła 965 dusz. W 1857 powstaje dwuklasowa szkoła. <br /><br />W drugiej połowie XIX wieku w Szczedrzyku zamieszkuje 35 dużych gospodarzy  gbur&oacute;w, 22 zagrodnik&oacute;w, 107 chałupnik&oacute;w i 28 ubogich komornik&oacute;w. Uprawia się pszenicę, żyto, owies, jęczmień i pogankę. Znajdują się 3 młyny, kr&oacute;lewska leśnicz&oacute;wka, 2 gospody i szkoła, do kt&oacute;rej uczęszcza 232 dzieci. W 1899 roku rozpoczęto budowę nowego, konsekrowanego w 1905 roku, murowanego kościoła, istniejącego do dnia dzisiejszego. W 1910 roku wieś liczyła 1682 mieszkańc&oacute;w. Obok zasadniczej części wsi należały do niej: Zamoście z 25 domostwami, 2 sklepami i 2 młynami, Kryślina z 12 gospodarstwami, przysi&oacute;łek Na Łuku z 5 domostwami, Wygon liczący 3 domostwa i dwa młyny wiatraki.<br /><br />Obraz wsi zupełnie zmienił się po rozpoczęciu wielkiej budowy Zbiornika Turawskiego. Prace rozpoczęte w roku 1933 trwały do 1939. Dziś nowoczesna wieś dzięki sąsiedztwu jeziora stała się atrakcyjną miejscowością wypoczynkową.</p>]]></html>
    <tekst>(Scedricz 1300, Scedrzik 1400, Stedryk 1532, Zrzendrzink 1644, Hitlersee1936-1945, Szczedrzyk od 1945).

Źródło słów nazwy miejscowości można wiązać z imieniem lub przymiotnikiem szczodry. Jakkolwiek najstarsze wykopaliska archeologiczne potwierdzają ślady zamieszkiwania ludzi z początku naszej ery, ciągłość osadniczą należy raczej wiązać z wiekiem IX-XI. Najstarszy dokument pisany mówiący o płaceniu dziesięciny w postaci 30 dzbanów miodu na rzecz biskupa wrocławskiego, wymienia miejscowość w roku 1300. Pierwszym znanym z imienia mieszkańcem wsi, wymienianym w licznych dokumentach z lat 1385-1412, jest Wenceslaus de Sczedrzik, presbiter, substitutus vicarius dziekana kolegiaty w Opolu, a w końcu substitutus decanus.

Z najstarszych dokumentów dowiadujemy się też, że Szczedrzyk należał do dóbr Księstwa Opolskiego, płacąc jednocześnie dziesięciny na rzecz biskupów wrocławskich. Najstarszy dokument istnienia nie tylko kościoła, ale także parafii z proboszczem, pochodzi z roku 1447 i mówi o płaceniu podatku kościelnego w postaci denara św. Piotra (świętopietrza).

Bardziej szczegółowy opis miejscowości znajdujemy w Urbarzu dóbr zamkowych Księstwa Opolskiego z roku 1566/67. Dowiadujemy się z niego, że mieszkańcy wsi ,wśród których 27 bartników pobierało miód ze 1157 barci, byli ludzie wolni ale i niewolnicy. Zamieszkiwało ją 31 rodzin gospodarujących na 32 hubach ziemi. Napisano też o dwóch istniejących młynach. W roku 1639 wzniesiono nowy , drewniany kościół pod wezwaniem św. Mikołaja w miejsce wcześniejszego spalonego, także drewnianego.

Dokładny opis kościoła, wsi i jej mieszkańców oraz rozległej parafii sięgającej Biestrzynnika, Myśliny i Staniszcz z kościołem filialnym w Krasiejowie, znajdujemy w dokumentach wizytacji parafii z roku 1676. Wieś liczyła już 52 zagrody i 3 młyny, posiadała także własnego nauczyciela. W roku 1725 wieś zamieszkiwało 38 samodzielnych włościan  gburów. 6 lipca 1763 nastąpiła największa tragedia w historii miejscowości. W wyniku pożaru który ogarnął całą centralną część miejscowości spłonęło wiele domów, polebania i kościół. Spłonęły wszystkie dokumenty i księgi mówiące o przeszłości wsi i parafii. Dopiero w 10 lat później, w roku 1773 proboszcz Maciej Bzdura przystąpił do odbudowy kościoła. Budowniczym drewnianej świątyni, która przetrwała następne ponad 120 lat był cieśla z Dębia Joseph Kihl. W roku 1839 wieś liczyła 965 dusz. W 1857 powstaje dwuklasowa szkoła.

W drugiej połowie XIX wieku w Szczedrzyku zamieszkuje 35 dużych gospodarzy  gburów, 22 zagrodników, 107 chałupników i 28 ubogich komorników. Uprawia się pszenicę, żyto, owies, jęczmień i pogankę. Znajdują się 3 młyny, królewska leśniczówka, 2 gospody i szkoła, do której uczęszcza 232 dzieci. W 1899 roku rozpoczęto budowę nowego, konsekrowanego w 1905 roku, murowanego kościoła, istniejącego do dnia dzisiejszego. W 1910 roku wieś liczyła 1682 mieszkańców. Obok zasadniczej części wsi należały do niej: Zamoście z 25 domostwami, 2 sklepami i 2 młynami, Kryślina z 12 gospodarstwami, przysiółek Na Łuku z 5 domostwami, Wygon liczący 3 domostwa i dwa młyny wiatraki.

Obraz wsi zupełnie zmienił się po rozpoczęciu wielkiej budowy Zbiornika Turawskiego. Prace rozpoczęte w roku 1933 trwały do 1939. Dziś nowoczesna wieś dzięki sąsiedztwu jeziora stała się atrakcyjną miejscowością wypoczynkową.</tekst>
  </tresc>
  <kategorie/>
  <zalaczniki/>
</artykul>
