Od dnia 1 października 2015 r. na mocy ustawy z dnia 5 sierpnia 2015r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2015 r. poz.1506) rolnik, małżonek rolnika lub domownik, który prowadził gospodarstwo rolne lub w nim pracował i z tego tytułu podlegał ubezpieczeniu społecznemu rolników, a następnie miał przyznane świadczenie pielęgnacyjne, specjalny zasiłek opiekuńczy lub zasiłek dla opiekuna z tytułu opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, może dokonać wyboru, do jakiej instytucji (ZUS czy KRUS) będą odprowadzane za niego składki na ubezpieczenie emerytalno-rentowe.
Przyznanie wyżej wymienionego zasiłku lub świadczenia uwarunkowane jest zaprzestaniem prowadzenia gospodarstwa rolnego lub pracy w gospodarstwie rolnym przez rolnika lub domownika a w przypadku małżonka, również pracy w gospodarstwie domowym bezpośrednio związanym z tym gospodarstwem rolnym.
Wobec powyższego osoba ta nie spełnia warunków do podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników jako rolnik lub domownik i zostaje wyłączona z ubezpieczenia społecznego rolników i ubezpieczenia zdrowotnego (wraz z członkami rodziny) .
Wyłączenie z ubezpieczenia może nastąpić z okresem wstecznym, a nienależnie opłacone składki zostają zwrócone zgodnie z art.41 b ust.10-15 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2023 r., poz. 208 z późn. zm.)
Rolnik, małżonek rolnika lub domownik, któremu ustało ubezpieczenie społeczne rolników, a który pobiera świadczenie pielęgnacyjne, specjalny zasiłek opiekuńczy lub zasiłek dla opiekuna może w ciągu 30 dni od wydania decyzji przyznającej odpowiedni zasiłek lub świadczenie, złożyć w dotychczasowej jednostce organizacyjnej KRUS wniosek o objęcie ubezpieczeniem emerytalno-rentowym w KRUS . Stosowne druki dostępne są na stronie internetowej (www.gov.pl/krus w zakładce „wnioski do pobrania„).
W sytuacji, gdy wniosek został złożony w ciągu 30 dni od dnia wydania decyzji przyznającej prawo do ww. świadczenia lub zasiłku osobę taką obejmuje się ubezpieczeniem emerytalno-rentowym na wniosek od dnia przyznania prawa do tego świadczenia.
Składki za osoby podlegające ubezpieczeniu w KRUS opłaca Wójt, Burmistrz lub Prezydent Miasta do czasu uzyskania przez tę osobę 25-letniego okresu ubezpieczenia emerytalno-rentowego.
Osoby pobierające świadczenie pielęgnacyjne, specjalny zasiłek opiekuńczy lub zasiłek dla opiekuna mają tytuł do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego. Obowiązek zgłoszenia tych osób do ubezpieczenia zdrowotnego oraz obowiązek opłacania składek na to ubezpieczenie ciąży na Wójcie, Burmistrzu lub Prezydencie Miasta o ile osoby te, nie podlegają obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z innego tytułu. Z obowiązku zgłoszenia tych osób do ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu przyznania im prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego, zasiłku dla opiekuna lub świadczenia pielęgnacyjnego zwalnia jedynie status członka rodziny rolnika lub domownika. Niemniej to obowiązkiem rolnika lub domownika jest zgłoszenie do ubezpieczenia swojego małżonka jako członka rodziny, o ile nie został on zgłoszony do tego ubezpieczenia przez organ wypłacający świadczenie lub zasiłek.
WAŻNE!
Wybór ubezpieczenia w ZUS lub w KRUS jest jednorazowy!
Niezłożenie wniosku o objęcie ubezpieczeniem emerytalno-rentowym w KRUS skutkuje objęciem ubezpieczeniem: emerytalnym i rentowym w ZUS i brakiem możliwości powrotu do KRUS , w okresie pobierania świadczenia lub zasiłku.
W przypadku jakichkolwiek wątpliwości prosimy o kontakt osobisty z Oddziałem Regionalnym bądź Placówką Terenową lub kontakt telefoniczny.
Opracowanie: Zbigniew Żehaluk – Zastępca Dyrektora ds. Ubezpieczeń